ชีวประวัติย่อ และอาจาโรวาท ของหลวงปู่ฝั้น อาจาโร
วัดป่าอุดมสมพร อำเภอพรรณานิคม จังหวัดสกลนครหลวงปู่ฝั้น อาจาโร เกิดเมื่อ วันอาทิตย์ ที่ ๒๐ เดือนสิงหาคม พุทธศักราช ๒๔๔๒ ตรงกับวัน ขึ้น ๑๓ ค่ำ เดือน ๙ ปีกุน ณ บ้านม่วงไข่ ตำบลพรรณา อำเภอพรรณานิคม จังหวัดสกลนคร บิดาของท่าน ชื่อว่า เจ้าไชยกุมาร ( เม้า ) สุวรรณรงค์ มารดาของท่าน ชื่อว่า นางนุ้ย สุวรรณรงค์ มีพี่น้องร่วม บิดามารดา ทั้งหมด ๘ คน คือ ๑ . นางกองแก้ว
๒ . ท้าวกุล
๓ . นางเฟื้อง
๔.หลวงปู่ฝั้น
๕ . ท้าวคำพัน
๖ . นางคำผัน
ส่วนอีกสองคน ถึงแก่กรรมตั้งแต่ยังเด็กชีวิตในวัยเด็ก
สำหรับหลวงปู่ฝั้น อาจาโร เมื่อครั้งยังอยู่ในวัยเด็ก ท่านเป็นคนที่มีความประพฤติเรียบร้อย อุปนิสัย อ่อนโยน เป็นผู้ว่านอนสอนง่าย อีกทั้งยังมีความขยันหมั่นเพียร อดทนต่ออุปสรรค หนักเบาเอาสู้ ช่วยเหลือกิจการงานของบิดามารดา และญาติพี่น้องโดยไม่เห็นแก่ความลำบาก ยากเย็นใด ๆ ทั้งสิ้น ส่วนในด้านการศึกษานั้น หลวงปู่ฝั้น ได้เริ่มเรียนหนังสือ มาตั้งแต่ครั้งยังอยู่ที่บ้านม่วงไข่ โดยเข้ารับการศึกษาอยู่ที่วัดโพธิ์ชัย ผู้เป็นอาจารย์สอนหนังสือให้แก่ท่านในครั้งนั้น ได้แก่ พระอาจารย์ตัน กับนายหุ่น ท่านหลวงปู่ฝั้น มีความหมั่นเพียรในการศึกษาเป็นอันมาก สามารถอ่านออกเขียนได้รวดเร็วกว่าเด็กอื่น ๆ ถึงขนาดได้รับความไว้วางใจจากอาจารย์ ให้เป็นครูสอนเด็ก ๆ แทน ในขณะที่ยามอาจารย์มีกิจจำเป็น เมื่อหลวงปู่ฝั้น จบการศึกษา อ่านออกเขียนได้แล้ว ท่านมีความตั้งใจที่จะเข้ารับราชการ เพราะเป็นงานที่มีหน้ามีตา ได้รับการเคารพนับถือจากผู้คนในสมัยนั้น แต่ภายหลังได้เปลี่ยนความตั้งใจเสีย โดยสิ้นเชิง สาเหตุที่ท่านไม่ชอบงานราชการนั้น ก็เพราะเมื่อครั้งไปเยี่ยมพี่เขยที่จังหวัดขอนแก่น พี่เขยได้ใช้ให้ท่านเอาปิ่นโตข้าว ไปส่งให้นักโทษเป็นเสมอ นักโทษคนหนึ่งคือ พระยาณรงค์ เจ้าเมืองขอนแก่นนั้นเอง ท่านต้องโทษฐานฆ่าคนตาย จึงถูกคุมขังตามกระบิลเมือง เมื่อเห็นข้าราชการใหญ่โตได้รับโทษ ไม่เว้นแม้แต่ผู้ได้รับพระราชทานบรรดาศักดิ์ เป็นถึงพระยา นาหมื่น ท่านเลยเปลี่ยนใจ ไม่อยากเข้ารับราชการ เพราะบังเกิดความเบื่อหน่ายในความยุ่งเหยิงวุ่นวายของทางโลก และความไม่แน่นอนของชีวิต
การบรรพชา
เมื่ออายุได้ ๑๙ ปี หลวงปู่ฝั้น อาจาโร ท่านได้บรรพชาเป็นสามเณร ที่วัดโพนทอง บ้านบะทอง อำเภอพรรณานิคม จังหวัดสกลนคร เมื่อประมาณปีพุทธศักราช ๒๔๖๑ ขณะที่ยังเป็นสามเณรอยู่นั้น ท่านได้เอาใจใส่ในการศึกษา ขยันหมั่นเพียรศึกษาพระธรรมวินัย รวมทั้งการอุปัฏฐากครูบาอาจารย์ และการหัดท่องบ่นสวดมนต์
การอุปสมบท
ในเมื่ออายุของท่านครบ ๒๐ ปีบริบูรณ์ หลวงปู่ฝั้น ท่านได้อุปสมบทเป็นพระภิกษุในทางพระพุทธศาสนา ณ อุโบสถวัดสิทธิบังคม บ้านไฮ่ อำเภอพรรณานิคม จังหวัดสกลนคร โดยมี พระครูป้อง เป็นพระอุปัชฌาย์ พระสังข์ เป็นพระกรรมวาจาจารย์ พระนวล เป็นพระอนุสาวนาจารย์ หลังจากที่ท่านอุปสมบทแล้ว ท่านก็ได้อยู่ศึกษาและปฏิบัติธรรมกับพระอุปัชฌาย์ หนึ่งพรรษา พอออกพรรษาแล้ว ท่านกราบลาพระอุปัชฌาย์ เพื่อมาอยู่ศึกษาธรรมกับ ท่านอาญาครูธรรม ที่วัดโพนทอง บ้านบะทอง ท่านอาญาครูธรรม ท่านชอบฝึกกรรมฐานให้พระลูกวัดเสมอ พอออกพรรษา อาญาครูธรรมก็พาหลวงปู่ฝั้น และพระลูกวัด ออกเที่ยวเดินธุดงค์ ฝึกหัดภาวนาเจริญกรรมฐานตามไปป่าเขาลำเนาไพร
มอบกายถวายตัวเป็นศิษย์ของหลวงปู่มั่น ภูริทัตโต
ครั้นถึงเดือน ๓ ปีพุทธศักราช ๒๔๖๓ หลวงปู่มั่น ภูริทัตโต เดินธุดงค์ผ่านมาบ้านม่วงไข่ และเข้าไปปักกลดอยู่ที่ป่าช้าบ้านม่วงไข่ ส่วนญาติโยมชาวบ้านม่วงไข่ เมื่อทราบว่ามีพระธุดงค์มาปักกลดอยู่ในป่าช้าข้างหมู่บ้านของตน ต่างก็พากันดีใจเป็นอย่างมาก เพราะทุกคนก็อยากเห็นพระธุดงค์ จึงได้กระจายข่าวให้ทราบโดยทั่วถึงกันอย่างรวดเร็ว ข่าวนั้นทราบถึงหลวงปู่ฝั้น เหมือนกัน เมื่อท่านได้ทราบข่าวแล้ว ท่านจึงได้เดินทางมาเพื่อฟังธรรมจากหลวงปู่มั่น ภูริทัตโต พร้อมกับท่านอาญาครูดี ท่านพระอาจารย์กู่ ในวันนั้น หลวงปู่มั่น ภูริทัตโต องค์ท่านได้แสดงธรรมเกี่ยวกับเรื่องการให้ทาน การรักษาศีล และการภาวนา สอนให้ชาวบ้านเลิกนับถือผี ให้หันมานับถือพระรัตนตรัยแทน หลังจากที่หลวงปู่มั่น แสดงพระธรรมเทศนาจบลง หลวงปู่ฝั้น อาจาโร ท่านอาญาครูดี ท่านพระอาจารย์กู่ ธัมมทินโน จึงได้พากันเข้าไปกราบมอบกายถวายตัวเป็นศิษย์ของหลวงปู่มั่น ภูริทัตโต
ญัตติเป็นพระธรรมยุต
หลวงปู่ฝั้น อาจาโร ท่านได้ญัตติเป็นพระธรรมยุต เมื่อวันที่ ๒๑ พฤษภาคม พุทธศักราช ๒๔๖๘ ณ วัดโพธิสมภรณ์ อำเภอเมือง จังหวัดอุดรธานี โดยมี
พระธรรมเจดีย์ ( จูม พันธุโล ) เป็นพระอุปัชฌาย์
พระรถ เป็นพระกรรมวาจาจารย์
พระมุก เป็นพระอนุสาวนาจารย์
ได้รับนามฉายาว่า “ อาจาโร ” ซึ่งแปลว่า ผู้มีความประพฤติดี ภายหลังจากญัติติแล้ว ท่านก็ได้เดินทางไปศึกษา ปฏิบัติธรรมอยู่กับหลวงปู่มั่น ภูริทัตโต ที่วัดอรัญญวาสี อำเภอท่าบ่อ จังหวัดหนองคาย และก็ได้อยู่จำพรรษากับท่านหลวงปู่มั่น ที่วัดอรัญญวาสีด้วยบำเพ็ญสมณธรรม
สำหรับการบำเพ็ญสมณธรรมของหลวงปู่ฝั้น อาจาโรนั้น หลังจากที่องค์ท่านได้รับการศึกษาข้ออรรถธรรม ทางด้านการปฎิบัติกรรมฐาน ทราบถึงข้อวัตรปฏิบัติ และปฏิปทาจากหลวงปู่มั่นแล้ว ท่านก็ได้กราบลาหลวงปู่มั่น ออกเดินธุดงค์ไปตามสถานที่ต่างๆ ตามป่าเขาลำเนาไพร ป่าช้าป่ารกชัฏ เพื่อหาความสงบวิเวก ในการบำเพ็ญสมณธรรม เดินจงกรม นั่งสมาธิภาวนา จนท่านได้รับผลสูงสุดในการปฎิบัติธรรมนั้น คือสำเร็จเป็นพระอรหันต์นั่นเอง
หลวงปู่ฝั้น อาจาโร ท่านปฏิบัติองค์ของท่าน จนได้บรรลุธรรมขั้นสูงสุดในทางพระพุทธศาสนาแล้ว ท่านก็ได้ออกมาบำเพ็ญประโยชน์ให้แก่โลก ไม่ว่าจะเป็นสร้างตึกสงฆ์อาพาธที่โรงพยาบาลสกลนคร โรงพยาบาลหลวงปู่ฝั้น อาจาโร อำเภอพรรณานิคม จังหวัดสกลนคร รวมทั้งสงเคราะห์คนยากคนจน ส่งเสริมการศึกษา และอื่น ๆ อีกมากมาย
นอกจากนั้นหลวงปู่ฝั้น อาจาโร ท่านยังได้สร้างวัด เพื่อเป็นวัดปฏิบัติธรรมกรรมฐาน ดำเนินตามหลักปฏิปทาของหลวงปู่มั่น ภูริทัตโต อาทิเช่นวัดป่าอุดมสมพร อำเภอพรรณานิคม จังหวัดสกลนคร
วัดป่าถ้ำขาม อำเภอพรรณานิคม จังหวัดสกลนคร วัดป่าภูธรพิทักษ์ อำเภอเมือง จังหวัดสกลนคร เป็นต้นการมรณภาพ
หลวงปู่ฝั้น อาจาโร มรณภาพ เมื่อวันที่ ๔ เดือนมกราคม พุทธศักราช ๒๕๒๐ ณ วัดป่าอุดมสมพร อำเภอพรรณานิคม จังหวัดสกลนคร สิริรวมอายุได้ ๗๗ ปี ๔ เดือน พรรษา๕๒ พรรษา และได้รับพระราชทานเพลิงศพในวันเสาร์ที่ ๒๑ มกราคม พุทธศักราช ๒๕๒๑ โดยมีพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว เสด็จมาเป็นองค์ประธานในพิธี พร้อมด้วยสมเด็จพระนางเจ้าฯพระบรมราชินีนาถ และพระบรมวงศานุวงศ์
อนุสรณ์สถาน
ภายหลังจากหลวงปู่ฝั้นได้มรณภาพ และพระราชทานเพลิงศพแล้ว คณะศิษยานุศิษย์ได้ปรึกษาหารือกันว่า สมควรที่จะก่อสร้างเจดีย์ พิพิธภัณฑ์ เพื่อให้ผู้ที่เคารพศรัทธา เลื่อมใสในธรรมปฏิบัติและปฏิปทาขององค์ท่าน และลูกหลานรุ่นหลังได้กราบไหว้บูชารำลึกถึงองค์ท่าน จึงได้สร้างเจดีย์พิพิธภัณฑ์ขึ้นที่วัดป่าอุดมสมพร อำเภอพรรณานิคม เป็นที่รวบรวมเครื่องใช้ อัฐบริขาร และอัฐิธาตุขององค์ท่าน เพื่อให้พุทธบริษัทได้มากราบไหว้สักการะบูชา
หลวงปู่ฝั้น อาจาโร ท่านเป็นพระที่ปฏิบัติดีปฏิบัติชอบ กรอปด้วยศีลและธรรม มีศีลาจาริยวัตรที่งดงาม อีกทั้งยังมีลูกศิษย์ลูกหามากมายทั่วทั้งประเทศไทยและต่างประเทศ สำหรับลูกศิษย์ องค์สำคัญของหลวงปู่ฝั้น อาจาโร นั้น คือ หลวงปู่สุวัจน์ สุวโจ วัดถ้ำศรีแก้ว อำเภอภูพาน จังวัดสกลนคร หลวงตาคำดี ปัญโญภาโส วัดป่าสุทธาวาส อำเภอเมือง จังหวัดสกลนคร หลวงพ่อแปลง สุนทโร วัดป่าอุดมสมพร อำเภอพรรณานิคม จังหวัดสกลนคร หลวงพ่ออุทัย สิริธโร วัดถ้ำพระภูวัว อำเภอเซกา จังหวัดหนองคาย เป็นต้น
คัดลอกข้อมูลจากบทสารคดีบรรยายชุด อาจาโรวาท ชีวประวัติหลวงปู่ฝั้น อาจาโร
โดย ปัญญาวชิโรภิกขุ พระตะวัน คำสุจริต
ลิขสิทธิ์เว็บไซต์ "สกลธรรม " www.sakoldham.com